بازگشت به چوب در مهندسی سازه های بزرگ
۱۳۹۵/۲/۲۳
سازه ای برزگ چوبی - ترموود - گلولم - آکویا

شاید استفاده از چوب هیچگاه مانند این زمان مورد بحث نبوده است . در گذشته انتخاب مصالح ، در واقع امری با اجبار مکانی و منطقه ای بود . با توسعه ارتباطات و تجارت جهانی ؛ امروز همه به همه چیز دسترسی دارند . ما به راحتی می توانیم تصمیم بگیریم که مثلا از یک چوب برزیلی برای دکینگ و از یک چوب آلمانی برای پارکت خانه ویلائی خود استفاده کنیم . در مهندسی سازه های بزرگ هم این موضوع صادق است . مهندسان امروزی  بی محدودیت می توانند در مورد مصالح روزآمد در جهان بیاندیشند و آن را برای طراحی و ساخت سازه های کوچک و بزرگ خود به کار گیرند .  سازه های بزرگ یکی از موارد در این زمینه است که مهندسان سازه با جدیت ؛ استفاده از چوب را برای آن مورد نظر قرار داده اند
.
با ورود به دنیای صنعتی و کشف و ابداع مصالح جدید ؛ مهندسی سازه در زمینه ساخت نیازهای سازه ای رو به افزایش زندگی انسان شهر نشین ؛ مصالح دیگری را به کار گرفت . فولاد ؛ بتن و دیگر ترکیبات صنعتی که با وجود کارآئی بالا آسیب های متنوعی را به زیست کره وارد نموده است .
به همین دلیل است که مهندسان امروزی با توسعه نگاه طبیعت گرایانه رویکردی متفاوت به استفاده مجدد از چوب را در طرح های خود برگزیده اند .
شاید در این میان تحولات فرایند فرآوری چوبهای امروزی ؛ با حفظ قابلیت های اصیل چوب ، دارای ویژگی های متفاوت و مدرن شده ای هستند که این ماده صد در صد طبیعی را به گزینه ای بی بدیل تبدیل نموده و این اطمینان خاطر را برای مهندسان و معماران ایجاد می نماید که نگاهی دوباره  به آن داشته باشند .
مهندسان امروزی برای ساخت یک سازه استوار محاسبات و اقدامات بسیار پیچیده و دقیقی را به انجام می رسانند .
اما به بیان خیلی ساده ؛ فارغ از اینکه سازه ما با چه مصالحی ساخته می شود هر ساختاری باید ویژگی های زیر را داشته باشد :

- تحمل بارهاى استاتيك و ديناميك
- شكل پذيرى مناسب و الاستيك(برگشت پذير)
- دوام و پايدارى مشخصات ظاهرى و درونى
- مقاومت و ايستايي مناسب در آتش سوزى
- مقاومت در مقابل محيطهاى مرطوب و اسيدى  و حفظ مشخصه هاى فيزيكى و ظاهرى
- سازگار با محيط زيست


مفهوم بار در مهندسی عمران ، در اصل به معنای نیروهای وارده بر  سازه است . واژه ها و مفاهیمی مانند : بار مرده ؛ بار زنده ؛ بار تردد ؛ بار لوازم ؛ بار برف ، بار زلزله ، بار باد ؛ بار های جانبی و .... از جمله واژه هائی است که در این عرصه بسیار مورد استفاده قرار می گیرد  در واقع به مشخص کردن بارهایی که بر یک سازه وارد می‌شود بارگزاری میگویند . و  این  یعنی پیدا کردن رفتار سازه در مقابل نیروهای وارده  ؛ ودر نهایت ساخت     سازه ای که در برابر این نیروها تا حد ممکن مقاومت و استواری داشته باشد . اگر به این موارد ، شکل پذیری ؛ الاستیسیته ؛ دوام و پایداری ؛ مقاومت در برابر آتش ؛ قرارگیری و مقاومت در محیط های مرطوب و یا اسیدی ؛ حفظ مشخصات ظاهری و ... را هم اضافه نمائیم  کاملا متوجه تخصصی و پیچیده بودن محاسبات عمرانی خواهیم شد .

بازگشت به "چوب"
با این همه ویژگی مورد نیاز برای ساخت یک سازه ؛ بازگشت به "چوب" در دنیای مهندسی امروز ؛ امری دور از ذهن نیست . توجه به نکات زیست محیطی ؛ احتیاج انسان شهر نشین امروزی به پیوند با طبیعت  ؛ سرعت در ساخت  و تحولاتی که در فرآوری چوب اتفاق افتاده است و از همه مهمتر رفتارهائی که چوب در برابر نیروهای استاتیک و دینامیک  از خود نشان می دهد به همراه بقیه ویژگی های ذکر شده که در چوب وجود دارد ؛ همه باعث شده است که مهندسان و معماران امروزی چوب را به عنوان گزینه برتر خود از میان مصالح دیگر انتخاب نمایند .

دو تکنولوژی کلیدی و مهم
علاوه بر رفتارها و ویژگی های  طبیعی چوب  خالص ؛ تکنولوژی مهمی که در این میان نقشی اساسی در تحول این رویکرد ایفا نموده را می توان افزایش قدرت و تحمل بار از طریق مقاوم سازی با روش گلولم Glulam  دانست . فرایند پایدار سازی  با روش اَسِتیله کردن   acetylation  شرکت آکویا  Accoya  نیز در موارد حساس و پر خطر در محیط های بیرونی (out door) به کمک این روند آمده است .

گلولم (Glued laminated timber)
گلولم ، در واقع الوارهای چوبی عظیمی است که امروزه در ساخت سازه های بزرگ کاربرد فراوان دارد . گلولم ها از فرا یند چسباندن الوارهای چوب با تکنولوژی خاص به دست می آیند و طول آنها می تواند به دلخواه سفارش دهنده تغییر نماید و به راحتی می توان فرمها و قوسهای مورد نظر را بر روی آنها اجرا نمود ( شکل پذیری ) .
گلولم ها را شاید بتوان بهترین مصالح برای ساخت سازه های چوبی بزرگ با تحمل بار های گوناگون و در شرائط محیطی متنوع دانست .
با توجه به محاسبات مهندسی ؛ این چوبها با توجه به چند لایه بودن و قطر قابل تنظیم در هنگام سفارش ، می تواند در مقابل نیروهای دینامیک و استاتیک  مقاومت خوبی را از خود نشان دهد . همچنین این چوبها کاملا در مقابل عواملی که دیگر مصالح را درگیر می نماید مانند : اکسیداسیون و زنگ زدگی ؛ خوردگی ، پوسیدگی و انقباض و انبساط غیر معمول  ؛ آتش و ... مقاوم هستند

آکویا  Accoya چیست ؟
آکویا نام یک برند معتبر جهانی در عرصه چوبهای فرآوری شده با تکنولوژی خاص و انحصاری اَسِتیله کردن  acetylation است . امروزه در دنیا ، نام آکویا  (Accoya ) ، بیانگر "تحول و نوآوری"  در صنعت فرآوری چوب است .
چوبهای آکویا برای استفاده در روی زمین تا حداقل 50 سال و در مجاورت مستقیم آب و یا در مناطق مرطوب تا 25 سال پایداری استاندارد دارند .( و این یعنی یک پایداری و استقامت بی نظیر )
این مصالح نوین علاوه بر کارآیی لازم و معمول برای  شرائط حساس و پر خطر در محیط های بیرونی   (out door) ؛ از ویژگی های منحصر به فردی  برخوردار است .
  برخی ازاین ویژگی ها عبارتند از :

- مطلقا سمی نبوده و برای سلامتی انسان مضر نیستند
- انطباق با چرخه  کربن در طبیعت
 100% قابل بازیافت
- ماندگاری بسیاربالا
- نسبت به رطوبت و دیگر عوامل جوی مقاوم هستند
- احتیاج کمتری به بازسازی و تعمیر و نگهداری دارد
- صرفه جویی زیادی در هزینه های نگهداری
- ثبات ابعاد در  همه شرائط محیطی


برای دریافت فایل کامل ، روی لینک زیر کلیک کنید

 
[ برچسب ها ]
[ ضمیمه ها ]
فایلحجم فایلدانلود
بازگشت به چوب در مهندسی سازه های بزرگ.pdf 1/26 MB